Slownik
Key terms in professional surveying and geospatial technology.
Punkt charakterystyczny widoczny na co najmniej dwóch zdjęciach fotogrametrycznych, wykorzystywany do powiązania i orientacji wzajemnej obrazów w procesie restitucji fotogrametrycznej.
QGIS to darmowe i otwarte oprogramowanie do geograficznych systemów informacyjnych (GIS) wykorzystywane do przetwarzania, analizy i wizualizacji danych geodezyjnych i kartograficznych.
Redundancja pomiarowa to wykonanie dodatkowych pomiarów poza minimum wymaganym do wyznaczenia pozycji punktu, umożliwiające kontrolę jakości i detekcję błędów w pracach geodezyjnych.
Rejestracja chmury punktów to proces dopasowania i wyrównania dwóch lub więcej zbiorów danych punktowych w jednym wspólnym układzie współrzędnych.
Rejestracja chmury punktów to proces wyrównania i połączenia dwóch lub więcej niezależnych zbiorów danych pomiarowych w jeden spójny układ współrzędnych.
Rejestrator danych pomiarowych to urządzenie elektroniczne służące do automatycznego rejestrowania, przechowywania i przetwarzania wyników pomiarów geodezyjnych w czasie rzeczywistym.
Resection to metoda wyznaczania położenia punktu obserwacyjnego poprzez pomiary kątów do co najmniej trzech punktów o znanych współrzędnych.
RiSCAN PRO to zaawansowane oprogramowanie do przetwarzania i analizy danych z skanerów laserowych 3D, wykorzystywane w geodezji i kartografii.
RMS (Root Mean Square) to statystyczna miara odchylenia używana w geodezji do oceny dokładności pomiarów i wyrównania wyników obserwacji.
RMSE (Root Mean Square Error) to statystyczna miara służąca do oceny dokładności pomiarów geodezyjnych poprzez obliczenie pierwiastka kwadratowego średniej wartości błędów podniesionych do kwadratu.
Automatyczna stacja pomiarowa wyposażona w silniki napędowe i system automatycznego śledzenia celu, umożliwiająca zdalne pomiary geodezyjne bez konieczności stałej obecności operatora przy instrumencie.
Rozdzielczość przestrzenna to minimalna odległość między dwoma punktami, którą instrument pomiarowy jest w stanie rozróżnić i oddzielnie zarejestrować.
Rozdzielczość skanowania to parametr określający gęstość punktów pomiaru w chmurze punktów utworzonej podczas skanowania laserowego terenu lub obiektu.
Rozwiązanie niejednoznaczności liczby całkowitej to proces określania prawidłowej liczby całkowitych cykli fali nośnej GNSS między odbiornikiem a satelitą, kluczowy dla uzyskania precyzyjnych pomiarów w geodezji.
Proces eliminacji wielokrotnych możliwych rozwiązań pomiarów geodezyjnych poprzez zastosowanie dodatkowych obserwacji lub algorytmów matematycznych.
RTK to zaawansowana metoda geodezyjnego pozycjonowania GNSS oferująca dokładność na poziomie centymetrów poprzez transmisję poprawek w czasie rzeczywistym.
SBAS to satelitarny system wzmacniania sygnału GPS/GNSS, który poprawia dokładność pozycjonowania przez transmisję danych korekcyjnych za pośrednictwem geostacjonarnych satelitów.
Scan to BIM to proces konwersji danych z skanowania laserowego lub fotogrametrii na modele informacyjne budynków (BIM) wykorzystywane w geodezji i architekturze.
SfM (Structure from Motion) to technologia fotogrametrii cyfrowej umożliwiająca rekonstrukcję trójwymiarowej struktury obiektu na podstawie serii zdjęć cyfrowych wykonanych z różnych punktów widzenia.
Sieć stacji referencyjnych GPS/GNSS rozproszona na danym terenie, zapewniająca precyzyjne pozycjonowanie w czasie rzeczywistym dla użytkowników odbiorników mobilnych.
Sieć kontrolna to zbiór precyzyjnie wyznaczonych punktów odniesienia na terenie, które służą jako podstawa do wykonywania pomiarów geodezyjnych i kartograficznych.
Skala mapy to stosunek między odległością na mapie a rzeczywistą odległością w terenie, wyrażony jako proporcja liczbowa lub graficzna.
Skanowanie laserowe naziemne to technologia pomiarowa wykorzystująca impulsy laserowe do szybkiego rejestrowania 3D chmury punktów obiektów i terenu z pozycji naziemnej.
Trzy główne ruchy dynamiczne statku lub platformy morskiej opisujące jego oscylacje w trzech wymiarach przestrzeni.
Technologia sonaru wykorzystująca wiązkę ultradźwiękową skierowaną prostopadle do kierunku ruchu jednostki do mapowania dna morskiego i wykrywania obiektów na morzu dnie.
Instrument hydroakustyczny wykorzystujący fale sonarowe do mapping struktury geologicznej podłoża morskiego i jeziora poniżej powierzchni dna.
Sonar wielowiązkowy to urządzenie pomiarowe wykorzystujące wiele wiązek akustycznych do jednoczesnego mapowania dna morskiego i podwodnych obiektów.
Średni Poziom Morza (Mean Sea Level - MSL) to odniesienie pionowe stanowiące bazę dla pomiaru wysokości terenu i obiektów w geodezji i kartografii.
Punkt geometryczny anteny odbiornika GNSS, w którym sygnały satelitarne są odbierane i przetwarzane, będący referencyjnym punktem pomiaru pozycji.
Instrument pomiarowy łączący funkcje teodolitu elektronicznego i dalmierza laserowego do pomiaru kątów i odległości.
Stała pryzmatu to poprawka optyczna dodawana do pomiarów odległości w geodezji, wynikająca z fizycznego przesunięcia środka optycznego pryzmatu odbijającego względem jego osi mechanicznej.
Standardy dokładności pomiarów geodezyjnych to zestaw norm i wytycznych określających dopuszczalne błędy oraz tolerancje pomiarów wykonywanych w geodezji i kartografii.
Standardy Geoprzestrzenne FGDC to zbiór wytycznych i specyfikacji technicznych opracowanych przez Federal Geographic Data Committee do zapewnienia spójności, jakości i interoperacyjności danych geoprzestrzennych w Stanach Zjednoczonych.
Metoda pomiarowa wykorzystująca stacjonarne odbiorniki systemu GNSS do precyzyjnego wyznaczania współrzędnych punktów z dokładnością centymetrową lub milimetrową.
Statyw geodezyjny to trójnożna konstrukcja nośna służąca do stabilizacji i ustawienia instrumentów pomiarowych w procesie surveyingu i prac geodezyjnych.
Structure from Motion (SfM) to fotogrametryczna technika rekonstrukcji trójwymiarowej geometrii obiektu na podstawie serii fotografii cyfrowych wykonanych z różnych pozycji.
Surowe dane pomiarowe to pierwotne, nieprzetworzone informacje zbierane bezpośrednio z instrumentów geodezyjnych przed jakąkolwiek korektą, transformacją lub analizą.
Survey Radio Modem to urządzenie komunikacyjne wykorzystywane w geodezji do bezprzewodowej transmisji danych między instrumentami pomiarowymi i odbiornikami w czasie rzeczywistym.
Korekta uwzględniająca zmienność prędkości propagacji fal akustycznych w wodzie na różnych głębokościach, stosowana w pomiarach hydroakustycznych.
System autopilota drona to zaawansowana technologia automatycznego sterowania bezzałogowymi statkami powietrznymi, umożliwiająca wykonywanie precyzyjnych pomiarów geodezyjnych bez ciągłej kontroli operatora.
System Mobilnego Mapowania to zintegrowana technologia pomiarowa łącząca skanowanie laserowe, fotogrametrię i pozycjonowanie GNSS, zamontowana na pojazdach do szybkiego pozyskiwania danych przestrzennych.
Metoda pomiarów GNSS charakteryzująca się skróconą sesją pomiaru (od kilku minut do pół godziny) z zachowaniem wysokiej dokładności pozycjonowania absolutnego.
Tablet geodezy to specjalistyczne urządzenie mobilne wyposażone w oprogramowanie do pomiaru, rejestracji i przetwarzania danych geodezyjnych na terenie.
Tacheometria to szybka metoda pomiaru odległości i wysokości punktów za pomocą specjalistycznych przyrządów optycznych, umożliwiająca sporządzanie map sytuacyjno-wysokościowych.
Tarcza odblaskowa to przyrząd pomiarowy z powierzchnią odbijającą wiązkę światła laserowego, stosowany w geodezji do precyzyjnego wyznaczania odległości i współrzędnych punktów.
Teledetekcja to metoda pozyskiwania informacji o obiektach i zjawiskach na powierzchni Ziemi bez bezpośredniego kontaktu fizycznego, przy użyciu sensorów zainstalowanych na platformach lotniczych lub satelitarnych.
Teodolit to precyzyjny instrument optyczno-mechaniczny służący do pomiaru kątów poziomych i pionowych w pracach geodezyjnych i budowlanych.
Test Chi-Kwadrat to statystyczna metoda analizy danych pomiarowych używana w geodezji do weryfikacji zgodności obserwowanych rozkładów danych z rozkładami teoretycznymi.
Procedura kalibracyjna wielowiązkowych systemów sonarowych służąca do weryfikacji i korekcji błędów systematycznych w pomiarach głębokości i pozycji.
TIN to cyfrowy model terenu utworzony przez nierегулarne trójkąty łączące pomierzone punkty terenu, wykorzystywany do reprezentacji powierzchni topograficznych.